Psikolog Erik Erikson’un İnsan Hayatını 8 Evrede Özetlediği Psikososyal Gelişim Kuramı

Hayatınıza şöyle bir uzaktan bakmak istiyorsanız epey yardımcı olabilecek bir çalışma.

Erik Erikson’un “insanın sekiz evresi” başlığı ile geliştirdiği dönemler kuramı, normal ve normal olmayan kişilik gelişmesini açıklamaktadır. Erikson bu sekiz evreyi benlik gelişiminin aşamaları olarak tanımlamıştır. Her evrede benlik, belli bir takım gelişmeleri tamamlamakta; sorunları çözmekte ve evreye özgü bir psiko-sosyal bunalımı atlatmaktadır. Evrelerin adı, benliğin o evrede geçirdiği psikososyal bunalıma verilen addır.

Erikson, her evrede benliğin karşılaştığı bir olumlu benlik öğesi, bir de bunun karşıtını belirtmiştir.

Erikson’un kuramının dayandığı temel düşünceler şunlardır:

-Genel olarak insanların temel ihtiyaçları aynıdır.
-Benlik ya da ego, gelişimin temel ihtiyaçların karşılanmasıyla oluşmaktadır.
-Gelişim dönemler halinde meydana gelir.
-Her dönem gelişim için fırsatlar sağlayan bir krizle veya psikososyal problemle nitelenir.
-Farklı dönemler bireyin güdülenmesinde farklılıklar oluşturur.

İşte o sekiz evre:

1. Temel güvene karşı güvensizlik (0-1 yaş)

Çocuğun kendisine, anne babasına ve dünyaya güven duygusu gelişir.

olumlu: umut

olumsuz: korku, şüphe

2. Bağımsızlığa karşı kuşku ve utanç (1-3 yaş)

Çocuk, kendine güvenini yitirmeden kendini kontrol edebilme yeteneğini geliştirir.

olumlu: bağımsızlık

olumsuz: özgüven problemi

3. Girişimciliğe karşı suçluluk duyma (3-6 yaş)

Çocuk, etkinliklerde yönelim ve amaç kazanmayı öğrenir.

olumlu: amaç

olumsuz: suçluluk hissi, yetersizlik duygusu

4. Başarılılığa (çalışkanlığa) karşı aşağılık duygusu (6-12 yaş)

Çocuk, başarı ve yeterlilik duyguları kazanır. işbirliği yapma, işi başarma özel bir öneme sahiptir.

olumlu: yetenek, gurur.

olumsuz: aşağılık duygusu

5. Kimliğe karşı kimlik karmaşası (12-18 yaş)

Birey, özdeşim yoluyla tutarlı benlik kazanır. kendine güvenen, kendinden emin bir kişi olarak yaşamını sürdürür.

olumlu: sadakat duygusu

olumsuz: isyan, mutsuzluk

6. Yakınlığa karşı uzaklık (18-40)

Birey, belirli mesleğe ulaşmak için çalışır. yakın ilişkiler kurma yeteneği gelişir.

olumlu: sevgi

olumsuz: uzaklık, mutsuzluk

7. Üretkenliğe karşı durgunluk (40-65)

birey, ailesinin dışındaki kişilerle, gelecek kuşaklarla ve toplumla ilgilenmeye başlar.

olumlu: önemseme

olumsuz: verimsiz hissetme

8. Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk (65 yaş ve üzeri)

Birey, yasama dönüp baktığında bir tatmin hissi duyar. topluma etkin uyum sağlayabilen, aranan, sevilen ve sayılan kimsedir.

olumlu: bilgelik duygusu

olumsuz: memnuniyetsizlik

 

Kaynak

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir